World Homeless Day: ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଆବାସ ଯୋଜନା ସତ୍ତ୍ୱେ ଆଜି ବି ଅନେକ ଗୃହହୀନ

‘ବିଶ୍ୱ ଗୃହହୀନ ଦିବସ’ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଅକ୍ଟୋବର ୧୦ରେ ପାଳନ କରାଯାଏ। ଏହି ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଦିନ ଉନ୍ନତ ନୀତି ଏବଂ ପାଣ୍ଠି ଦାବି କରିବା ପାଇଁ ଏକ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ ଯାହା ଭୂମିହୀନତାକୁ ରୋକିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥାଏ। ବିଶ୍ୱ ଭୂମିହୀନ ଦିବସର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଗୃହହୀନଙ୍କୁ ସହାୟତାର ହାତ ବଢେଇବା।

ଇତିହାସ:

ବିଶ୍ୱର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନର ଭୂମିହୀନତାକୁ ନେଇ ଅନଲାଇନ୍ ଆଲୋଚନାରୁ ‘ବିଶ୍ୱ ଗୃହହୀନ ଦିବସ’ର ଧାରଣା ସୃଷ୍ଟି ହେଲା। ୧୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୦ରେ ପ୍ରଥମେ ‘ବିଶ୍ୱ ଗୃହହୀନ ଦିବସ’ ପାଳନ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହାର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଦିନଠାରୁ ୧୦୦ରୁ ଅଧିକ ଦେଶରେ ଏହି ଦିବସ ପାଳନ କରାଯାଉଛି।

ଆଜି ବି ଅନେକ ଗୃହହୀନ:

ଖାଦ୍ୟ, ବସ୍ତ୍ର ଓ ବାସଗୃହ ସମସ୍ତଙ୍କ ମୌଳିକ ଆବଶ୍ୟକତା। ୨୦୧୧ ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ, ଦେଶର ୧୭.୭୩ ଲକ୍ଷ ଲୋକଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଛାତ ନାହିଁ। ଏହା ଚିନ୍ତାଜନକ ବିଷୟ ଯେ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ ଅପେକ୍ଷା ସହରରେ ଭୂମିହୀନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଅଧିକ। ଦେଶର ରାଜଧାନୀ ଦିଲ୍ଲୀରେ ସର୍ବାଧିକ ଭୂମିହୀନ ଅଛନ୍ତି।

୨୦୧୧ ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ, ଦେଶର ୬୮% ରୁ ଅଧିକ ଲୋକ ଗ୍ରାମରେ ରୁହନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ସହର ତୁଳନାରେ ଭୂମିହୀନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା କମ୍ ଅଟେ। ମୋଟ ୧୭.୭୩ ଲକ୍ଷ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୮.୩୪ ଲକ୍ଷ ଭୂମିହୀନ ଲୋକ ଗାଁରେ ରୁହନ୍ତି। ସେହିପରି ସହରଗୁଡିକରେ ଭୂମିହୀନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୯.୩୮ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ।

ଦେଶର ଜନସଂଖ୍ୟାର ୬୮% ଏବଂ ସମୁଦାୟ ଭୂମିହୀନଙ୍କ ୪୭% ଗ୍ରାମରେ ବାସ କରନ୍ତି। ଏଥି ସହିତ ଦେଶର ଜନସଂଖ୍ୟାର ୩୧ ପ୍ରତିଶତ ଏବଂ ସମୁଦାୟ ଭୂମିହୀନ ଜନସଂଖ୍ୟାର ପ୍ରାୟ ୫୩ ପ୍ରତିଶତ ସହରରେ ବାସ କରନ୍ତି।

ଦେଶର ସର୍ବାଧିକ ସଂଖ୍ୟକ ଗୃହହୀନ ଲୋକ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶରେ (୩.୨୯ ଲକ୍ଷ) ବାସ କରନ୍ତି। ସେହିପରି ମହାରାଷ୍ଟ୍ରରେ ୨.୧୦ ଲକ୍ଷ, ରାଜସ୍ଥାନରେ ୧.୮ ଲକ୍ଷ, ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶରେ ୧.୪୬ ଲକ୍ଷ, ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶରେ ୧.୪୫ ଲକ୍ଷ, ଗୁଜୁରାଟରେ ୧.୪୪ ଲକ୍ଷ, ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗରେ ୧.୩୪ ଲକ୍ଷ ଲୋକ ଗୃହହୀନ ଅବସ୍ଥାରେ ବାସ କରନ୍ତି।

ଗୃହହୀନତାକୁ ଦୂର କରିବା ନେଇ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଆବାସ ଯୋଜନା କରିଛନ୍ତି। ଏହି ଯୋଜନାରେ ଅନେକ ଉପକୃତ ହେଉଛନ୍ତି ସତ କିନ୍ତୁ ଏବେ ବି ଦେଶରେ ଅନେକ ଗୃହହୀନ ଅବସ୍ଥାରେ ଜୀବନ ଯାପନ କରୁଛନ୍ତି। ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କିଏ ରାସ୍ତାକଡରେ ତ ପୁଣି କିଏ ରେଳ ଷ୍ଟେସନ୍‌ରେ ଶୋଉଥିବା ଦେଖାଯାଏ।